Dernek Tüzüğü
Tebessüm Derneği Tüzüğü; 5253 sayılı Dernekler Kanunu ve yönetmelikleri ile Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre hazırlanmış olup 34 maddeden ibarettir. Derneğimizin adı, amacı, çalışma konuları, üyelik esasları, organları ve malî hükümleri aşağıda bölümler hâlinde yer almaktadır.
Birinci Bölüm — Adı, Merkezi, Amaç ve Faaliyet Konuları
Madde 1 — Adı ve Merkezi
Derneğin adı: Tebessüm Derneği'dir. Derneğin merkezi: İstanbul'dur. Yönetim Kurulu kararı ile İstanbul içinde derneğin adresi değiştirilebilir. Yurt içi ve yurt dışında şube açabilir.
Madde 2 — Amacı
Ülkemizde ve diğer ülkelerde meydana gelen afet, savaş ve olağan zamanlarda ihtiyaç sahiplerine gıda, giyim, sağlık, eğitim, yakacak, kira, barınma, evlenme, yuva kurma, iş kurma, konut ve sair bütün hususlarda ayni, nakdi her türlü maddi ve manevi yardımda bulunmaktır. Ayrıca kültür, sanat, çevre, sağlık, eğitim ile hak ve özgürlükler alanında toplumun menfaatine olacak her türlü faaliyeti destekleyecek çalışmalar yapmaktır.
Madde 3 — Çalışma Konuları ve Faaliyet Şekilleri
Tüzüğün 2. maddesinde yazılı gayeyi gerçekleştirmek için her türlü faaliyette bulunmak maksadı ile;
a) Kimsesiz, dul, yetim, öksüz, sokak çocukları, sokakta kalmış veya sokakta yaşayan her yaşta insanı, yurdundan ayrı kalmışları, mültecileri, yolda kalmışları, istismara uğramış çocukları himaye eder ve her türlü ayni ve nakdi yardım yapar. Bu amaca katkı sağlayacak huzur evi, barınma evi, sığınma evi, aşevi, kesimhane, kreş, misafirhane, çadır kentler, lojistik merkezleri, sosyal amaçlı mağazalar ve sair tesisleri kurar, işletir ve bu tür müesseselere her türlü ayni ve nakdi yardımda bulunur.
b) İhtiyaç sahibi Türk ve yabancı uyruklu öğrencilere yurt içi ve yurt dışı her türlü eğitim ve öğretim yardımı yapar. Çocukların ve gençlerin faydalanabilmesi için matematik, fen, sosyal bilimler ve diğer branşlarda kurs ve seminerler düzenler, müzik, spor ve kültür etkinlikleri gerçekleştirir; meslek edindirme kursları açar; yurt, kütüphane, dershane, etüt evleri, kurs, enstitü, ilmi araştırma ve geliştirme merkezleri, her kademede okullar açar ve bu tür müesseselere her türlü ayni ve nakdi yardımda bulunur.
c) Sağlık yardımına ihtiyacı olan fakir hastaları tedavi ettirir; doğum, hastalık ve kaza hallerinde her türlü ilaç, medikal malzeme ve tedavi masraflarına katkıda bulunur. Yurt içinde ve yurt dışında tedavilerini yaptırır. İlgili kurumlarla işbirliği halinde ve izin almak şartıyla dispanser, klinik, doğumevi, hastane, gezici sağlık ekibi, sağlık kabini, eczane ve benzeri tesisler kurar veya kuranlara yardımda bulunur. Koruyucu sağlık ve hasta nakli hizmetleri yapar, kan bağışı kampanyaları düzenler. Engellilere, üstün zekâlı çocuklara ve ilgili kuruluşlara cihaz ve malzeme yardımında bulunur; bakım, rehabilitasyon, eğitim ve barınma merkezleri kurar.
d) Ülkemizde ve diğer ülkelerde meydana gelen sel, deprem, yangın, heyelan vs. her türlü afete maruz kalan afetzedelerin ihtiyaçları olan maddi ve manevi her türlü yardımda bulunur. Bu maksatla afet hallerinde görevlendirmek üzere ekipler hazırlar ve gerekli ihtiyaç malzemesini hazır bulunduracak depolama faaliyeti yapar.
e) Fakir ve kimsesizlerin sünnet, nişan, düğün, cenaze gibi etkinliklerinin masraflarını karşılar; ayni, nakdi vesaire yardımlarda bulunur.
f) İhtiyaç sahiplerine gıda, giyim, temizlik malzemesi, iş kurma, yakacak, kira, barınma, konut, ev eşyası vesaire yardımlar yapar.
g) Derneğin amaçlarına hizmet edecek ilmî, hayrî ve ticari müesseseler, lokaller ile vakıflar kurar; diğer gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulmuş müesseseler ve vakıflarla işbirliği yapar.
h) Derneğe gelir temin etmek ve/veya tanıtım amacı ile fuarlar, kermesler, sergiler, geziler, konserler ve benzeri sosyal ve kültürel etkinliklerde bulunur; yardım toplama kanunu ve ilgili mevzuat dâhilinde ayni ve nakdi bağış kampanyaları başlatır ve yürütür, belli yerlere bağış kutuları koyar.
i) Amaçları doğrultusunda ülkemizdeki ve yabancı ülkelerdeki ulusal ve uluslararası kuruluşlarla beraberlik ve işbirliğinde bulunur; ilmi toplantı, konferans ve kongreler tertipler, araştırmalar yaptırır, raporlar hazırlatır, anket düzenler; yarışmalar düzenler, ödüller verir.
j) Taşınmaz mal bağışı kabul eder, satın alır, kiralar, kiraya verir, dernek amaçları doğrultusunda kullanır.
k) Tabiatın korunması amacı ile her türlü canlı ve cansız varlığın doğal denge içinde himayesine yönelik faaliyetler yapar; ağaçlandırma çalışmaları yapar ve toplumu bu konuda bilinçlendirir.
l) Amaçta belirtilen yardımları yazılı ve görsel yayınlar yoluyla kamuoyunun dikkatine sunar; milli ve manevi değerlere uygun basılı, sesli ya da görüntülü yayınlar yapar veya yaptırır. Bildiri, beyanname, gazete, dergi, bülten vb. yayınlar çıkarır; broşür, afiş, pankart ve promosyon ürünleri yaptırır.
m) Yol, köprü, çeşme, su şebekesi, dinlenme yeri, oyun parkı, okul, sosyal ve kültürel tesisler, ibadethane, konut vb. yapıları gerek kendisi gerekse yurt içi ve yurt dışındaki kuruluşlarla işbirliği içerisinde yaptırır ve tamir işlerini üstlenir.
n) Vergi ve mali mevzuata uyulması ve elde edilen gelirin üyelere paylaştırılmayıp derneğe irad kaydedilerek amaçları doğrultusunda harcanması şartıyla, gerek görülen yerlerde her türlü iktisadi işletme, sandık kurar ve çalıştırır.
o) Derneğe bağış olarak gelen tarihi kıymeti haiz, antika özelliği taşıyan ve yardım malzemesi olarak değerlendirilemeyecek türdeki eşyaları, geliri dernek amaçları doğrultusunda kullanılmak üzere müzayede veya teklif almak suretiyle satışa çıkarır.
p) Dernek çalışmalarında kullanmak üzere her türlü araç bağışını kabul eder, satın alır, kiralar, giderlerini karşılar.
r) Çalışma alanları ile ilgili olarak kamu kurum ve kuruluşları ile ortak projeler yapar.
s) Amacı doğrultusunda değerlendirmek üzere her türlü kurban bağışını kabul eder, yurt içinde ve yurt dışında kurban organizasyonu yapar.
ş) İlgili mevzuat kapsamında gıda bankacılığı faaliyetleri yapar; gıda bankaları faaliyetlerinin koordinasyonu, planlanması, etkinleştirilmesi ve geliştirilmesi için çalışmalar yapar.
t) Birleşmiş Milletler, Dünya Bankası, Avrupa Birliği vb. uluslararası kuruluşlar, sivil toplum kuruluşları, KOSGEB, TÜBİTAK gibi kurumlarla işbirliği yapar; ulusal ve uluslararası fonlardan yararlanır, projeler hazırlar.
u) Sosyal sorumluluk bilincini artırmak, dayanışma ve gönüllüğü teşvik etmek amacıyla kulüpler kurar. Gönüllülerden faydalanabilir; gönüllülere ücret ödenmez ancak yol, barınma, konaklama, yemek vb. masrafları karşılanabilir.
v) Her türlü hak ve özgürlükler konusunda araştırma geliştirme çalışmaları yapar; mağdur olmuş kişilere avukat tutar, mağduriyetlerinin giderilmesine yönelik maddi ve manevi yardımda bulunur.
y) Dernek, 5072 sayılı Kanun, 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu hükümlerine aykırı olmayacak şekilde kamu kurum ve kuruluşları ile görev alanına giren konularda ortak proje yürütebilir.
z) Dernekler Kanununun müsaade ettiği diğer işleri yapar.
İkinci Bölüm — Üyelik, Fahri Üyelik, Üyelikten Çıkma ve Çıkarılma
Madde 4 — Derneğe Üye Olma
Üyelik, Genel Kurul Üyeliği ve Fahri Üyelik olarak ikiye ayrılır. a) Genel Kurul Üyeliği: Fiil ehliyetine sahip, derneğin gayesini benimseyen ve bu gayeyi gerçekleştirmeye yarayacak vasıfları haiz her Türk vatandaşı gerçek kişi ile tüzel kişilik derneğe üye olabilir. Hukuken üyelik engeli olanlar üye olamaz. TC vatandaşı olmayanların üye olabilmesi için Türkiye'de ikamet hakkına sahip olmaları gereklidir. Yönetim Kurulu üyelik müracaatını en geç 30 gün içinde karara bağlar. Üyelik hakkı bölünemez ve devredilemez; her üye istifa hakkına sahiptir. b) Fahri Üyelik: Dernek gayesine hizmet etmiş veya edeceğine inanılan, ilim, fikir veya sanat eserleri ile insanlığa hizmetleri olan kişilere Yönetim Kurulu kararı ile fahri üyelik verilebilir. Fahri üyelerin genel kurulda oy hakları yoktur.
Madde 5 — Üyelikten Çıkma
Her üye yazı ile bildirmek sureti ile dernekten çıkabilir. İstifa eden üye, birikmiş aidat borcunu ödemekle mükelleftir.
Madde 6 — Üyelikten Çıkarılma
a) Yazılı uyarıya rağmen aidat borcunu ödemeyen üye, b) Mazeretsiz olarak üst üste iki olağan genel kurul toplantısına katılmayan üye Yönetim Kurulu kararı ile; c) Görevini kötüye kullanma, dernek içi barışı ihlal, derneğe karşı hasmane tavır, amacı saptırma veya manevi şahsiyeti rencide edici davranışta bulunan üye Yönetim Kurulu kararı ile dernek üyeliğinden çıkarılır. d) Üyenin itirazı halinde nihai karar Genel Kurul tarafından verilir.
Madde 7 — Üyelerin Yükümlülükleri
Dernek amacını gerçekleştirmeye çalışma, yönetim ve faaliyetlere katılma, dernek düzenine uyma ve sadakat gibi kişisel nitelikli; üyelik aidatı ve dernek giderlerine katılma gibi mali nitelikli yükümlülükler bulunmaktadır.
Madde 8 — Üyelerin Ödeyecekleri Giriş ve Yıllık Aidatı
Giriş aidatı ve yıllık aidat her yıl Ocak ayında Genel Merkez Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.
Üçüncü Bölüm — Genel Merkez, Şube, Teşkilat ve Organları
Madde 9 — Merkez Genel Kurulu ve Teşkili
Merkez Genel Kurulu, merkeze kayıtlı tüm asli üyelerden ve şube sayısı 2'ye ulaştığında şubelere kayıtlı tüm asli üyelerin seçeceği 10'ar delegeden oluşur.
Madde 10 — Toplantıları
Toplantılar olağan ve olağanüstü olmak üzere iki türlüdür. Olağan toplantılar üç yılda bir Mayıs ayında İstanbul'da, Merkez Yönetim Kurulu kararı ile belirlenen yer, gün ve saatte yapılır. Olağanüstü toplantılar Merkez Yönetim Kurulunun kararı ile, Denetleme Kurulunun gerekli gördüğü hallerde veya Merkez Genel Kurul üyelerinin beşte birinin yazılı isteği ile yapılır.
Madde 11 — Çağrı Usulü
Genel kurula katılma hakkı bulunan üyeler, en az on beş gün önceden; günü, saati, yeri ve gündemi günlük mahalli bir gazetede ilan edilmek veya yazılı ya da elektronik posta ile bildirilmek suretiyle toplantıya çağrılır. İlk toplantı ile ikinci toplantı arasında bırakılacak zaman bir haftadan az, iki aydan çok olamaz. Genel kurul toplantısı bir defadan fazla geri bırakılamaz.
Madde 12 — Yeter Sayı
Genel kurul, katılma hakkı bulunan üyelerin salt çoğunluğunun, tüzük değişikliği ve derneğin feshi hallerinde üçte ikisinin katılımıyla toplanır. Çoğunluğun sağlanamaması sebebiyle ertelenmesi durumunda ikinci toplantıda çoğunluk aranmaz; ancak katılan üye sayısı, yönetim ve denetim kurulları üye tam sayısının iki katından az olamaz.
Madde 13 — Gündem
Gündem, Merkez Yönetim Kurulunca hazırlanır. Genel kurul toplantısında yalnız gündemdeki maddeler görüşülür; ancak hazır bulunan üyelerin en az onda biri tarafından görüşülmesi istenen konuların gündeme alınması zorunludur.
Madde 14 — Üyelerin Hakları ve Oy Kullanma
Her Genel Kurul Üyesi bir oy ve eşit haklara sahiptir. Organların seçimlerinde en çok oy alanlar, sıra ile aslî ve yedek üyelik sıfatını kazanırlar.
Madde 15 — Yapılış Usulü
Toplantı, ilanda belirtilen gün, saat ve yerde yapılır. Yeter sayının sağlandığı tutanakla tespit edilir. Toplantı, Yönetim Kurulu Başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından açılır; toplantıyı yönetmek üzere bir başkan ve iki kâtipten oluşan kongre divanı seçilir.
Madde 16 — Genel Kurulun Görev ve Yetkileri
Dernek organlarının seçimi; tüzük değişikliği; yönetim ve denetleme kurulları raporlarının görüşülmesi ve ibrası; bütçenin kabulü; taşınmaz alım-satımı için yetki verilmesi; uluslararası faaliyet ve federasyonlara katılma veya ayrılma; derneğin feshi; şube açılması veya kapatılması yetkisinin Genel Merkez Yönetim Kuruluna verilmesi; yönetim ve denetim kurulu üye ücretlerinin belirlenmesi Genel Kurulca karara bağlanır.
Madde 17 — Merkez Yönetim Kurulu Teşkili
Yönetim Kurulu, Genel Kurulca üç sene müddetle vazife görmek üzere, dernek üyeleri arasından gizli oyla seçilen 5 asıl, 5 yedek üyeden teşekkül eder.
Madde 18 — Merkez Yönetim Kurulunun Görev ve Yetkileri
Tüzükteki gaye ve mevzuların gerçekleştirilmesine çalışmak; derneği idare ve temsil etmek; faaliyet programı, bütçe ve genel kurul kararlarını yerine getirmek; gelir-gider hesaplarına ilişkin işlemleri yapmak; şubelerin açılması, denetlenmesi ve gerektiğinde kapatılması; gayrimenkul alım-satımı ve her türlü tasarruf işlemleri hakkında karar vermek; komisyonlar kurmak; temsilcilik açmak; aidat ve bağış toplamak için yetki belgesi düzenlemek; platform oluşturmak ve sivil toplum kuruluşlarına üye olmak Yönetim Kurulunun görevleri arasındadır.
Madde 19 — Görev Bölümü
Merkez Yönetim Kurulu, seçimden sonra ilk toplantıda aralarında görev dağılımı yapar, çalışma usulünü tespit eder.
Madde 20 — Faaliyet
Merkez Yönetim Kurulu, aksine karar vermedikçe en az ayda bir toplantı yapar. Toplantıda müzakere ve karar nisabı salt çoğunluktur. Mazeretsiz üst üste üç toplantıya gelmeyen üye, Yönetim Kurulu kararı ile müstafi sayılabilir.
Madde 21 — Merkez Denetleme Kurulu Teşkili ve Görevleri
Merkez Denetleme Kurulu, üç sene müddetle, derneğin muamele ve hesaplarını teftiş ve kontrol etmek üzere dernek üyeleri arasından seçilen üç aslî ve üç yedek üyeden müteşekkildir. Muamele ve hesapların mevzuata uygunluğunu inceler; para, kıymetli evrak ve demirbaşların durumunu gözden geçirir; Yönetim Kuruluna en az altı ayda bir, Genel Kurula yıllık raporlar sunar.
Madde 22 — Organlara Seçilenlerin İdareye Bildirilmesi
Dernekler, genel kurulu izleyen otuz gün içinde, yönetim ve denetim kurulu ile diğer organlara seçilen asıl ve yedek üyeleri mülkî idare amirliğine bildirmekle yükümlüdür.
Madde 23–26 — Şubeler
Genel Kurulun kararı ile uygun görülen yerlerde şubeler açılabilir (Madde 23). Şubenin çalışma coğrafyası Genel Merkez Yönetim Kurulu tarafından belirlenir (Madde 24). Şubenin organları; Şube Genel Kurulu, Şube Yönetim Kurulu (5 asıl, 5 yedek) ve Şube Denetleme Kurulu (3 asıl, 3 yedek) olarak teşkil edilir (Madde 25). Şube; kuruluş, çalışma, uygulama, karar, yürütme ve mali konularda Genel Merkez Yönetim Kurulunun denetimine tabidir (Madde 26).
Dördüncü Bölüm — Malî Hükümler
Madde 27 — Derneğin Gelirleri
Giriş ve üye aidatı; şube ödentisi; dernekçe yapılan yayınlar, piyangolar, kermesler, temsil, konser, spor yarışmaları ve konferanslardan sağlanan gelirler; derneğin mal varlığından elde edilen gelirler; derneğe ait işletmelerden gelecek paylar; bağışlanan veya vasiyet edilen mal ve hakların değerlendirilmesinden elde edilen gelirler; yardım toplama mevzuatına uygun olarak toplanacak bağış ve yardımlar; her türlü nakdi ve ayni yardımlar ile web sitesi, bülten, dergi vb. reklam gelirlerinden ibarettir.
Madde 28 — Gelir ve Giderlerde Usul
Dernek gelirleri alındı belgesi ile toplanır ve giderler harcama belgesi ile yapılır. Banka dekontu veya hesap özeti alındı belgesi yerine geçer. Belgelerin saklama süresi beş yıldır. Tahsil olunan paralar derneğin namına açılacak banka hesaplarına yatırılır. Derneğin hesap dönemi 1 Ocak ile 31 Aralık tarihleri arasıdır.
Madde 29 — Borçlanma Usulü ve Harcamalar
Yönetim Kurulu kararları olmadan hiçbir taahhüt ve harcama yapılamaz. Olağanüstü durumlarda dernek amaçları doğrultusunda harcama yapma zorunluluğu doğduğunda, bütçedeki ödeneklere bağlı kalınmaksızın harcama yapmaya ve bütçede değişiklik yapmaya Genel Merkez Yönetim Kurulu yetkilidir; bu durum ilk Genel Kurulun onayına sunulur. Derneğin yıl içerisinde elde ettiği gelirlerinin en az üçte ikisi kamu yararına harcanmalıdır.
Beşinci ve Altıncı Bölüm — Defter, Kayıtlar ve İç Denetim
Madde 30 — Defter ve Kayıtlar
Kanuni defterler haricinde derneğin ihtiyaçlarının gerektirdiği defterler tutulabilir.
Madde 31 — Derneğin İç Denetim Şekilleri
Derneklerde iç denetim esastır. Genel kurul, yönetim kurulu veya denetim kurulu tarafından iç denetim yapılabileceği gibi, bağımsız denetim kuruluşlarına da denetim yaptırılabilir. Denetim kurulu; derneğin amaçları doğrultusunda faaliyet gösterip göstermediğini, defter, hesap ve kayıtların mevzuata ve dernek tüzüğüne uygun tutulup tutulmadığını bir yılı geçmeyen aralıklarla denetler ve sonuçları rapor halinde yönetim kuruluna ve genel kurula sunar.